Gara për të ndërtuar inteligjencë artificiale gjithnjë e më të fuqishme po shkakton shqetësim edhe mes njerëzve që po zhvillojnë vetë teknologjinë.
Më shumë se dy duzina studiuesish të lartë të AI-së, investitorësh, akademikësh dhe ekspertësh të politikave të intervistuar nga Financial Times thonë se aftësi që deri pak kohë më parë konsideroheshin të largëta po shfaqen më shpejt nga sa pritej, ndërsa kompanitë kryesore janë përfshirë në një konkurrencë gjithnjë e më të ashpër.
“Nuk ka asnjë dyshim se konkurrenca mes kompanive i shtyn ato të bëjnë kompromise me sigurinë”, tha Stuart Russell, profesor i inteligjencës artificiale në Universitetin e Kalifornisë, Berkeley.
Debati u intensifikua pasi studiuesi i Anthropic, Jacob Coxon, dha dorëheqjen duke paralajmëruar se “njerëzit që po ndërtojnë AI-në besojnë sinqerisht se ajo mund të na vrasë të gjithëve deri në fund të dekadës”.
Evan Hubinger, i cili drejton kërkimet për përafrimin e AI-së me objektivat njerëzore në Anthropic, ishte mes atyre që vlerësuan se rreziku i zhdukjes masive gjatë dekadës së ardhshme ishte mbi 10 për qind.
Paul Christiano, i sapoemëruar në bordin e OpenAI Foundation, paralajmëroi gjithashtu se pa masa më të forta sigurie “shumica e njerëzve do të vdesin”.
Në qendër të shqetësimeve është autonomia në rritje e të ashtuquajturve “agjentë” të AI-së, sisteme që mund të arsyetojnë, planifikojnë dhe kryejnë detyra për periudha të gjata me mbikëqyrje të kufizuar njerëzore.
Modelet kanë shfaqur sjellje që përfshijnë mashtrimin dhe përpjekje për të shmangur fikjen. Në një test të OpenAI-së, më shumë se 1 mijë agjentë të AI-së u koordinuan për të manipuluar një test kibernetik, ndërhynë në të dhënat e aktivitetit dhe sulmuan platformën Hugging Face.
“Këtu nuk kemi të bëjmë vetëm me faktin që AI-ja ka objektivat e veta, por që objektivi që ka zgjedhur është kriminal”, tha Yoshua Bengio, një prej figurave më të njohura të kërkimit në inteligjencën artificiale.
Sipas tij, sisteme edhe më të fuqishme mund të arrijnë në përfundimin se duhet “të na mashtrojnë, të fshihen prej nesh… dhe potencialisht të marrin kontrollin mbi ne”.
Shqetësimi po rritet edhe brenda vetë industrisë.
Në korrik, më shumë se 1 mijë e 200 punonjës të OpenAI, Anthropic, Google dhe Meta i kërkuan qeverisë së Shteteve të Bashkuara të mbështesë koordinimin ndërkombëtar për ngadalësimin e ritmit të zhvillimit të AI-së.
Dario Amodei, drejtuesi i Anthropic, bëri të shtunën thirrje pikërisht për një ngadalësim të zhvillimit dhe për bashkëpunim mes vendeve demokratike për krijimin e standardeve të përbashkëta të sigurisë.
“Duhet të ngadalësojmë ritmin me të cilin përmirësojmë aftësitë e modeleve të AI-së”, shkroi Amodei. “Përparimi do të vazhdojë të duket i shpejtë dhe ne duhet ta përdorim me mençuri kohën që fitojmë.”
Megjithatë, jo të gjithë pajtohen me skenarët më ekstremë.
Kritikët argumentojnë se kompanitë e mëdha mund të kenë interes në theksimin e rrezikut ekzistencial, pasi rregulla shumë të kushtueshme sigurie mund të favorizojnë kompanitë kryesore dhe të vështirësojnë konkurrencën nga aktorët më të vegjël.
Të tjerë paralajmërojnë se debati mbi zhdukjen e njerëzimit mund të largojë vëmendjen nga rreziqe shumë më të afërta, përfshirë përqendrimin e pushtetit dhe përdorimin e AI-së në sulme kibernetike.
Megjithatë, pyetja që po kalon nga periferia në qendër të industrisë është gjithnjë e më e vështirë për t’u shmangur: a po zhvillohet inteligjenca artificiale më shpejt sesa aftësia e njerëzve për ta mbajtur nën kontroll?
