Retorika e Ankarasë ndaj Izraelit, roli i Turqisë në Lindjen e Mesme, akuzat për mbështetje të Hamasit dhe shqetësimet për një shitje të mundshme të avionëve luftarakë F-35 po krijojnë një sfond tensioni ndërkombëtar.
Sipas një artikulli opinioni në Wall Street Journal, disa nga praktikat që Turqia akuzon Izraelin se i përdor, Ankaraja po i zbaton vetë. Psikologët e përshkruajnë këtë fenomen si “projeksion”, kur Presidenti Rexhep Tajip Erdogan akuzon Izraelin për ambicie territoriale dhe për krijimin e një “Izraeli të Madh”, kritikët argumentojnë se kjo pasqyron vetë ambicien e Erdoganit për të ringjallur ndikimin e Perandorisë Osmane në të njëjtat zona.
Në të njëjtën kohë, Ankaraja akuzon Izraelin për gjenocid kundër palestinezëve, ndërsa vazhdon të mohojë gjenocidin armen. Kritikat për planet e supozuara për të shndërruar Xhaminë Al-Aksa në tempull hebre bien në kontrast me vendimin e Turqisë për të kthyer Shën Sofinë nga muze në xhami, pavarësisht reagimeve ndërkombëtare.
Turqia konsiderohet tani si një lojtar i fuqishëm dhe potencialisht destabilizues në Lindjen e Mesme, krahasuar me vende si Katari, të akuzuar për mbështetje të forcave ekstremiste. Raportet tregojnë se Ankaraja ka ndihmuar Pakistanin kundër Indisë, po ndërton baza ushtarake në Sri Lanka dhe pret dhe mbron operativët e Hamasit. Një shembull ishte vendimi i ambasadës turke në Tel Aviv për të ulur flamurin në gjysmë shtizë pas vdekjes së udhëheqësit të Hamasit, Ismail Haniyeh.
Izraeli ka shprehur kundërshtimin e tij të fortë ndaj integrimit të ushtarëve turq në një forcë shumëkombëshe në Rripin e Gazës, qëndrim që mbështetet edhe privatisht nga Arabia Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe, për shkak të lidhjeve të Ankarasë me Hamasin.
Një shqetësim shtesë është mundësia e shitjes së avionëve luftarakë F-35 në Turqi. Ambasadori i SHBA-së në Ankara, Tom Barrett, ka përshkruar bisedimet si “produktive”, ndërsa një zyrtar izraelit vlerësoi më 12 dhjetor probabilitetin e miratimit të shitjes rreth 40%. Ekspertët paralajmërojnë se kjo mund të prishë ekuilibrin e fuqisë në Lindjen e Mesme dhe të minojë avantazhin ushtarak të Izraelit.
Sipas raportimeve, qeveria turke e ka përfshirë Izraelin në të ashtuquajturin “Libër i Kuq” të sigurisë kombëtare, duke e përshkruar si kërcënim ekzistencial dhe duke argumentuar se Izraeli synon të pushtojë Anadollin. Një pjesë e madhe e qytetarëve turq e konsiderojnë Izraelin kërcënimin më të madh për vendin, të ndjekur nga Shtetet e Bashkuara.
Analistët paralajmërojnë se armatosja e Turqisë me F-35, duke marrë parasysh retorikën agresive të Erdoganit ndaj Izraelit, mund të rrisë rrezikun për një konflikt të ardhshëm në rajon, ndërsa ekspertë të tjerë të sigurisë ngrenë shqetësimin se kjo do të përforcojë pozicionin ushtarak të një Turqie gjithnjë e më agresive.
