Arsyet e rivrasjes së të rënëve të 21 janarit!

Nga Ylli Pata

Metafora e Ismail Kadaresë për “rivrasjen e të rënëve” padyshim që nuk ka lidhje apo kontekst ideologjik, edhe pse poema ku është përdorur e ka një kontekst të tillë.

Megjithatë fuqia e kësaj metafore është universale dhe shpreh thelbin e një zhbërjes së historisë. Një manual i përdorur si eksperiment në 35 vitet e postkomunizmit shqiptar. Skënderbeu ka nënën serbe, Vasil Shanto është serb, Migjeni malazez, Vojo Kushi është shkja. Të gjithë këto vdiqë në kohë të ndryshme por që luftuan për lirinë e shqiptarëve.

Arketipi i rivrasjes së të rënëve, edhe pse gjetje e Kadaresë është një fenomen i lashtë sa njerëzimi, i trajtuar shumë gjatë në historinë botërore. Nëse do të shkatërrosh një kohë, një histori, apo një komb, dhunohen simbolet. Që në kohë të ndryshe kanë forma nga më të tmerrshmet, zhdukja e eshtrave, vendeve, vrasja e të gjithë pasardhësve, përkatësisht përndjekja e të gjithë zinxhirit të trashëgimisë. Një histori biblike që e shikojmë edhe në Librat e Shenjtë. Pasi një symbol, është një kujtesë, është një dëshmi, është një hero i së ardhmes për të treguar ngjarjet e të shkuarës.

15 vjet pas 21 janarit, ka ardhur blasfemia e parë publike në një nga emisionet e darkës, prej Kujtim Cakranit, një personazhi agresiv, që përveç përshëndetjes alla romane njohet edhe si avokat i Ilir Metës.

Cakrani tha në emisionin e Andrea Dangllit në A2 CNN se Ziver Veizi, një nga dëshmorët e 21 janarit, vidhte unazat e grave në rrugë. Madje tha që ai nuk hynte dot në Shqipëri për 20 vjet, por erdhi më 21 janar direkt nga Greqia. Dhe e tha pa teklif, edhe pse ishte një gënjeshtër e poshtër, si dhe e tmerrshme. A thua se i ndjeri që u vra krejt pa asnjë faj, kishte ardhur në Tiranë për të bërë të pabërat që përmend avokati i Ilir Metës. i cili, pra klienti i avokatit i quajti protestuesit e 21 janarit si “kokëpalarë”, a thua se për vete ishte “bukuroshi që lahej 3 herë në ditë”.

Nga shumë, siç shihet në komentet që janë shprehur në rrjeti, të cilat janë natyrisht të forta, ku sulmohet egërsisht avokati Cakrani, kjo konsiderohet si qëndrim i një njeriu jo mirë me mendtë e kokës.

Por parë në ftohtësi, e gjitha kjo nuk është thjeshte çmenduri, edhe pse në thelb është çmenduri. Mund të jetë çmenduri por e menduar për të arritur një objektiv, meqë ka dështuar Plani A. përkatësisht të frikësuarit nga e vërteta e 21 janarit po kalojnë te plani B.

Tashmë tragjedia e i 21 janarit është kthyer në një pasaportë e koshiencës politike dhe shtetërore në Shqipëri. Ku ndër të tjera, ka një vendim suprem nga Strasburgu që i ka vënë vulën si “krim shtetëror”. E si pasojë e kësaj, ka nisur një hetim nga SPAK, i cili nëse mbyllet me procedurë do sjellë një traumë edhe më të madhe, çka do të thotë se nuk është e lehtë të mbyllet siç ka ndodhur deri tani.

Ndaj të terrorizuar nga efekti që mund të sjellë ringjallja e 4 dëshmorëve, që nëse dënohen vrasësit e tyre, vijnë në mes nesh e na flasin me protagonismin e tyre të pafajsisë, po zbatohet plani i rivrasjes. i hapjes së dosjes së dëshmorëve, të cilët deri tani janë thjeshtë fantazma të padrejtësisë së egër të vrasësve të tyre.

Përkatësisht jemi në ridaljen në skenë të një Lady Makbeth të kohërave moderne, edhe pse pa Shekspirin dhe Kështjellën e Edinburgut.

Nuk ka as kështjellë, nuk ka as Skoci, por ka gjurmë gjaku e fantazma që sjellin jehona, pagjumësi. E Më pas ushqejnë panelet e mitomanëve që flasin për dosje penale, shpifje të tmerrshme që shërbejnë si thika që rrotullohen në trupat e fëmijëve jetimë jo vetëm të Ziverit. Ja Ana Veizi, e cila qante të hënën gjithë ditën në ceremoninë përkujtimore si mund ta ketë përjetuar atë deklaratë të avokatit të Ilir Metës? Ka gjasa të ketë shfryrë: ballist! Por në realitet a është ballist vallë? Se po thonë se ballist u bë pas 90, se emrin e mbiemrin e kishte ndryshe, madje edhe certifikatën penale. Por këtu nuk duhet të flasë Ana, por mazhoranca, e cila ka mundësinë ligjore për t’i dhënë fund këtij profanacioni postmortal të vampirëve që shikojnë ëndrra me gjak. Të paktën këtë…TemA