Ngadalësimi i shkrirjes së akullit në Arktik, i vërejtur gjatë viteve të fundit, ka përfunduar. Një studim i ri tregon se është regjistruar rënia më e madhe vjetore e akullit dimëror që nga fillimi i matjeve satelitore, bën të ditur The Guardian.
Në një studim të publikuar verën e kaluar, shkencëtarët kishin konstatuar se shkrirja e akullit detar në Arktik ishte ngadalësuar gjatë 20 viteve të fundit. Sipas të dhënave, mes viteve 2005 dhe 2024 nuk ishte vërejtur një rënie statistikisht domethënëse e sipërfaqes së akullit.
Studiuesit shpjeguan se ndryshimet natyrore në rrymat oqeanike, të cilat kufizojnë përkohësisht shkrirjen e akullit, kishin balancuar efektin e ngrohjes globale. Megjithatë, ata paralajmëruan se ky ishte vetëm një fenomen i përkohshëm dhe se shkrirja do të rifillonte me ritme edhe më të shpejta brenda 5 deri në 10 viteve.
Vetëm dy vjet më vonë, studimi më i fundit konfirmon se ky ngadalësim tashmë ka marrë fund.
Duke analizuar të dhënat më të fundit satelitore, studiuesit arritën në përfundimin se periudha 2005–2024 përfaqësonte vetëm një pauzë të përkohshme, dhe jo një ndryshim afatgjatë të trendit.
Autori kryesor i studimit, Dr. Duo Chan nga Universiteti i Southamptonit, tha se ajo që në fillim të viteve 2020 dukej si një ndalesë e shkrirjes, tashmë rezulton të ketë qenë vetëm një ngadalësim i përkohshëm brenda një prirjeje afatgjatë të humbjes së akullit.
Sipas studiuesve, sipërfaqja e akullit detar në muajin shtator, kur arrin nivelin më të ulët vjetor, është përgjysmuar që nga viti 1979, kur nisën matjet satelitore.
Studimi zbulon se nga viti 2024 në 2025, sipërfaqja e akullit në Arktik u tkurr me 5.8%, duke shënuar rënien më të madhe dimërore nga një vit në tjetrin në historinë e regjistrimeve.
Bashkautori i studimit, Dr. Alessandro Silvano, theksoi se kjo rënie e fortë ishte e pazakontë, por plotësisht e mundshme në kushtet e ngrohjes së vazhdueshme të Arktikut.
Shkencëtarët paralajmërojnë se akulli dimëror luan një rol jetik si izolues mes oqeanit relativisht të ngrohtë të Arktikut dhe atmosferës shumë më të ftohtë. Me pakësimin e tij, më shumë nxehtësi dhe lagështi kalojnë në atmosferë, duke ndikuar në modelet e presionit atmosferik, zhvillimin e stuhive dhe qarkullimin e masave ajrore.
Këto ndryshime mund të ndikojnë në motin edhe në rajone shumë larg Arktikut.
Sipas Dr. Chan, studimi është një tjetër sinjal alarmi për krizën klimatike.
“Rikuperimet afatshkurtra mund ta fshehin përkohësisht prirjen afatgjatë të humbjes së akullit në Arktik. Nivelet shumë të ulëta të akullit dimëror gjatë viteve 2025 dhe 2026 tregojnë qartë se humbja e akullit nuk është ndalur, por po vazhdon në një klimë që po ngrohet vazhdimisht.”
