Nga Lorenc Vangjeli
Dhjetë lekë, fiks dhjetë lekë ishte shuma që prodhoi sherrin e pabesueshëm mes shumë persoanzhesh të panjohur në një autobuz linje nga Tirana në Vorë. Mund të ishte dhe një linjë tjetër çfarë do. Sepse nuk është përjashtim skenari. Ndryshojnë vetëm aktorët dhe regjia, kurse shuma në lojë përgjithësisht është po e njëjta: dhjetë lekë.
“Qytetari dixhital”, sërish anonim, filmoi skenën dhe ndërkohë që priste që gjakrat e personazheve të ndizeshin, që i ndezur flakë gjaku i tyre të bëhej si barut i thatë, që baruti i thatë i tyre të shkrepëtinte mbi të njomë e të lagur përreth, pra, “Qytetari Dixhital” ishte gati për të prodhuar një video disa minutëshe që të dëshmonte sa keq, sa rëndë dhe çfarë krize të pabesueshme ka shoqëria shqiptare. Një krizë që natyrisht nuk ka nisur dje, që nuk është sot në pikun e saj më të lartë dhe që nuk do zgjidhet nesër. Edhe nëse miratohet në formën e saj perfekte reforma në drejtësi që ka kohë që po pritet dhe shihet si çlirim i rradhës i vendit dhe ndërkombëtarët pa i shohin si zbarkimin në Normandi për Frontin e Dytë në Luftën e Dytë Botërore. Por kriza në Shqipëria nuk ka shërim edhe nëse 99 për qind e shqiptarëve të varfër bëhen më të pasur nga sa kanë qenë dhe një për qindshi tjetër i mbetur i të pasurve, bëhet më njerëzor, më pak i korruptuar, më i ndershëm me detyrimet fiskale dhe më i ndjeshëm ndaj mungesës dhe atyre që ju mungon ajo çfarë ata e kanë me shumicë.
Në autobuzin e linjës Tiranë – Vorë sherri nisi për diferencën për dhjetë lekë të biletës që një qytetar refuzoi ta paguajë. Dialogu është vështirë të kuptohet, por rrotull tij është gjithë Shqipëria.
Ishte Shqipëria indiferente.
Shqipëria tifoze me njërën dhe tjetrën palë.
Shqipëria që flet vetëm më zë të lartë.
Shqipëria që ka ngut dhe dhunë.
Shqipëria që përdor grushtin në vend të dialogut.
Shqipëria që është nervoze.
E gjithë kjo pamje për vetëm dhjetë lekë. Si për të kujtuar çmimin e barabartë me një monedhë metalike ngjyrë të verdhë nga ato që humbasin në xhepa të krizës së padurimit të sotëm që vjen nga e djeshme dhe do të vazhdojë dhe si trashëgimi e trishtuar në të nesërme. Dhjetë lekë të vetme nuk ju bëjnë më punë as lypësave, sepse vlerën e kësaj monedhe e ka ngrënë me kohë inflacioni. Por fiks dhjetë lekë mjaftuan për të treguar portretin e Shqipërisë nervoze dhe në stres. Nuk ka rëndësi kush e ka shkaktuar atë. Shkaku nuk është i panjohur, por pasojat i vuajnë të gjithë. Ky është leksioni i paguar me vetëm dhjetë lekë. Për fat, pa krisma kallashnikovi në serinë e tij të parë.
