Ish-mbreti i Spanjës, Juan Carlos është larguar nga vendi, përballë akuzave të mundshme për shkelje të ligjeve financiare. Monarku, i cili ia kaloi kurorën të birit, Felipe, gjashtë vjet më parë, nuk është zyrtarisht nën hetim. Skandalet e ish-mbretit dhe largimi i tij kanë rindezur debatin nëse Spanja duhet ta mbajë ose jo monarkinë.
Juan Carlos ka qenë mbret i Spanjës nga viti 1975, kur erdhi në fron pas vdekjes së diktatorit Francisco Franco, e deri në vitin 2014.
Ai hoqi dorë nga froni pas disa skandaleve, siç ishin njoftimet se kishte marrë pjesë në gjuetinë e elefantëve në Botsvanë dhe se kishte një të dashur në moshë të re.
Tani ish-mbreti është larguar nga vendi, këtë radhë mes aludimeve për shkelje të ligjeve financiare. Qeveria e Spanjës reagoi ndaj largimit.
“Ne respektojmë në mënyrë absolute arsyet e vendimit të familjes mbretërore, pra krijimi i një distance nga çështjet e pretenduara që sot mund të jenë subjekt i një hetimi gjyqësor”, tha kryeministri spanjoll, Pedro Sanchez.
Presionet politike dhe juridike që e shtynë ish-mbretin të largohej nga Spanja përsëri kanë ngritur pyetje mbi atë nëse vendit i duhet një monarki.
Për disa banorë të Spanjës, monarkia paraqet një relike të së kaluarës, një tranzicion të domosdoshëm nga diktatura e gjeneralit Franco por që tani ka tejkaluar dobinë e saj.
“Ai u vendos aty (në fron), qëndroi, dhe askush nuk ngriti dyshime për këtë. Unë jam 100 për qind anti-monarkist. Mendoj se (monarkia) është një anakronizëm dhe nuk i përket kohës tonë”, thotë Antonio Carmona.
Të tjerët e shohin ish-mbretin Juan Carlos si një udhëheqës që ndihmoi Spanjën të bëhet një vend modern, demokratik, pas dekadave të diktaturës së gjeneralit Franco.
“Po të mos ishte ai, ne nuk do të kishim demokraci”, thotë Luis Fernando.
Ka edhe nga ata që mendojnë se e ardhmja e monarkisë duhet të vendoset me referendum.
“Nuk ka mënyrë më të mirë për të ecur përpara në 40 vitet e ardhshme sesa t’ua lëmë njerëzve që të vendosin përmes një referendumi”, thotë Jordi Masip.
Ndërsa mundësia e një referendumi po diskutohet në rrugë, ajo deri tani duket e pamundur. Konservatorët e shohin monarkinë si një garantues të integritetit territorial të Spanjës.
“Ekziston frika e madhe se Rajoni Bask dhe Katalonja do të përfitonin nga një situatë e tillë. Ka nga ata që bëjnë thirrje për një referendum mbi monarkinë, ose për një republikë. Ka nga ata që bëjnë thirrje për lloje të tjera referendumesh dhe kjo është arsyeja pse është kaq e vështirë të ecësh përpara me këtë pikëpamje”, thotë Lluis Simon, Gazetar i La Republikës.
Mediat njoftojnë se ish-mbreti vendosi të largohej në Portugali dhe pastaj në Republikën Dominikane, në përpjekje për të mbrojtur djalin e tij, mbretin Felipe. Ditët në vijim dhe rezultati i çdo hetimi mund të përcaktojë të ardhmen e monarkisë, që dikur ishte një nga perandoritë më të mëdha të botës.
