Nga Frrok Çupi
Sot vetëm 28 njerëz prej nesh janë të sigurt. Ata prehen më së shumti në tokën e një fshati me emër të vrazhdë, Gërdec, ose në rrethina.
Të gjithë ne të tjerët jemi të pasigurt. Ai mund të mbajë premtimin se ‘do t’ua bëj prapë’ siç ua bëra; domethënë ai dhe familja e tij që çuan ‘në siguri te përjetshme’ 28 persona, plagosën 300 e lanë pa strehë mijëra. U desh vetëm një sekondë që të ndodhte e tëra.
Në një intervistë publike para dy muajsh ai deklaroi se ‘prapë do ta bëja’; vetë kryeministri që e bëri aktin bëri edhe deklaratën. Tani është i sigurt se vetëm të vdekurit prej tij mund të ngrinin krye, por ata janë të sigurt se jo. Ne të tjerët presim të vdekurit.
Ishte 15 mars, 2008, diku nga ora 12: 30. Ka qenë ditë me diell, si sot. Këta të familjes dubel të kryeministrit të ditës, (qeveri dubel do të thotë familje plus kabinet qeveritar) kishin ngritur biznesin e demontimit të armëve të mbetura nga periudha e komunizmit dhe do t’ i shisnin po për të vrarë njerëz. Instinkti i vrasjes është instinkti më i parë i familjes Berisha.
Fabrika shpërtheu, shënoi shpërthimin më të fuqishëm jo nuklear të rruzullit deri më sot, dhe bëri namin mbi njerëzit.
Që atë ditë palët ndryshuan vendet:
Të vrarët u futën në listat e njerëzve që nuk i bëjnë dëm qeverisë; ndërsa të gjallët u kthyen në kontingjent për tu vrarë me radhë. Pas tre vjetësh, vetëm tre vjet kaluan nga 2008, kryeministri urdhëroi vrasjen e mijëra protestuesve në oborrin e zyrës s tij. Ai vetë ka deklaruar se ‘do të vrisja të gjithë’, por në bulevard derdhën gjakun katër njerëz. Edhe këta të katërt, kryeministri i paketoi si ‘kontingjent i sigurt’, duke lënë të nënkuptohet se të gjithë të gjallët janë të pasigurt.
Sa kohë që ne të gjallët nuk kërkojmë drejtësi për të vrarët nga shteti, aq kohë ne jemi të vdekur në shtet. Të vrarët në fabrikën e vdekjes Gërdec nuk kanë marrë asnjë pikë drejtësie deri më sot. Sot në ditën e tyre, shkaktari i vrasjes, familja Berisha, ka lajmëruar se ‘do t’u vijë hakut’ të gjallëve me një grumbullim vandalësh, vrasësish dhe hajdutësh që do të protestojnë sa për të kërcënuar.
Ditën e tmerrit të vet ‘djalli bën darkë’, thonë tregimet e trishta të letërsisë naive.
“Djalli’ i ka krijuar mekanizmat e tij për t’ u mbrojtur nga njerëzit, ndërsa njerëzit që bëjnë popullin nuk kanë krijuar dot mekanizma për t’u mbrojtur. Djalli ka të vetmin disavantazh që shumë djaj nuk bëjnë dot popull, ndërsa shumë njerëz bëjnë popull; kësaj i besojmë njësoj si guaskës. Kjo është aq e vërtetë sa c’është e vërtetë dita e 15 marsit 2008, dita e 21 janarit 2011, dita pa datë e Remzi Hoxhës, dita me muaj i luftës në Jug me mijëra humbje, dita që nuk është realizuar e listës së vrasjeve speciale që u gjet në Ministrinë e Mbrojtjes dhe u dogj në zyrat e SHIK-ut të Vlorës.
Mekanizmat që krijoji shumësia e njerëzve nuk kanë efekt.
A krijoji Prokurorinë? Pa efekt. Prokurorët dhe gjykatësit mbajnë anën e vrasësit; për dy arsye. E para se nuk kanë hetuar nëse ka më armë që duhen për çmontim. E dyta se për punën që nuk bëjnë paguhen jo keq; ndërsa presin edhe një pagë për punën kundër të drejtës.
A krijoi populli shtetin? Edhe anëtarët e shtetit njerëz të gjallë janë e duan një pagë të dytë. Vetëm ata që nuk janë të gjallë, ata janë të sigurt dhe të vendosur.
Prej kohe dhe prej tmerrit, njerëzit shikojnë se dikush nga jashtë do të japë drejtësi për vrasjet shtetërore në Shqipëri. Modeli ishte ushtria e OKB prej 7000 ushtarë të huaj, kryesisht italianë, në vitin 1997. Ata na mbrojtën nga tanët. Por tani ata janë plakur dhe të dhënë pas turizmit në Shqipëri. Gabimi njerëzor: që u bë Shqipëria e bukur pa u çliruar ende nga vrasësit e Gërdecit.
Është gabim i madh të ndërtosh shtëpi të re mbi tokën e varreve.
OKB nuk na sjell më as ushtarë, as gjykatës. Megjithëse edhe OKB ka hallet e veta. Vrasësit këtu mbahen po te të huajt dhe thonë se ‘ i kanë me vete’. Edhe ne të gjallët popull ‘i kemi me vete’, na thotë mendja. Por mund të ndodhë që edhe të huajt të duan ‘një pagë të dytë’ për punën kundër të drejtës?!
Dilemat e ekzistencës janë të rënda. Aq sa jemi ende të pasigurt, përderisa nuk ka drejtësi për viktimat e Gërdecit. Ai ‘shoku’ bash për këtë arsye del në majë të kodrës dhe thërret si një hamshor i çartun: “ U erdha prapë! Prapë do tua bëj siç ua bëra!’
