Të shtëna dhe shpërthime janë dëgjuar këtë të mërkurë, më 10 dhjetor, në lindje të Republikës Demokratike të Kongos, teksa rebelët e M23 po avancojnë drejt qytetit strategjik Uvira. Ofensiva ka detyruar mijëra banorë të kalojnë kufirin drejt Burundit, ndërsa frika e një masakre është rritur sipas BBC-së.
Banorë dhe burime ushtarake raportuan se trupat qeveritare po tërhiqeshin nga qyteti, i cili është i fundit nën kontrollin e shtetit në rajonin e pasur me minerale. Dyqanet dhe shkollat janë mbyllur, ndërsa banorët e tmerruar qëndrojnë të fshehur në shtëpi.
Guvernatori i South Kivu, Jean-Jacques Purusi, mohoi se rebelët kishin marrë kontrollin e Uvirës, duke i cilësuar raportimet si “thashetheme të pabazuara”. Megjithatë, dëshmitarë të zonës thanë se rebelët patrullonin në qendër të qytetit gjatë natës.
Presidenti amerikan Donald Trump kishte ndërmjetësuar një marrëveshje paqeje javën e kaluar mes presidentit kongolez Félix Tshisekedi dhe homologut ruandez Paul Kagame, por M23 nuk ishte pjesë e këtij pakti. Rebelët ndodhen në bisedime të veçanta me qeverinë kongoleze, të ndërmjetësuara nga Katari.
Sipas OKB-së, mbi 200 mijë persona janë zhvendosur nga shtëpitë e tyre që prej fillimit të dhunës këtë muaj. Të paktën 74 civilë janë vrarë dhe dhjetëra të plagosur janë shtruar në spital. Vetëm në Burundi, autoritetet raportuan mbi 30 mijë hyrje brenda një jave.
SHBA-të, Bashkimi Europian dhe disa vende europiane kanë akuzuar Ruandën për mbështetjen e ofensivës së rebelëve, duke paralajmëruar se dhuna ka potencial destabilizues për të gjithë rajonin. Ruanda i ka mohuar akuzat, duke pretenduar se ushtria e Republikës Demokratike të Kongos dhe Burundit kanë bombarduar fshatra pranë kufirit të saj.
Presidenti Tshisekedi e cilësoi ofensivën si një “luftë përfaqësuese” që synon të sfidojë sovranitetin e vendit mbi një zonë strategjike, të pasur me minerale kritike dhe potencial ekonomik.
Rajoni lindor i Kongos është përfshirë nga konflikte për më shumë se 30 vjet, që nga gjenocidi i Ruandës në vitin 1994, me marrëveshje paqeje të shumta që kanë dështuar. Rebelët e M23 vitin e kaluar morën kontrollin e qyteteve Goma dhe Bukavu, duke treguar fuqinë e tyre në terren.
