Ai ka qenë në mërgim për gati 50 vjet. Babai i tij – shahu i Iranit – ishte aq i urryer sa miliona njerëz dolën në rrugë në vitin 1979, duke e detyruar të largohej nga pushteti. Megjithatë, Princi i Kurorës së Iranit, Reza Pahlavi, po përpiqet të pozicionohet si një lojtar në të ardhmen e vendit të tij.
Pahlavi me sukses nxiti protestuesit në rrugë të enjten në mbrëmje në një përshkallëzim masiv të protestave që përfshinë Iranin. Fillimisht të nxitura nga ekonomia e dobët e Republikës Islamike, demonstratat janë bërë një sfidë serioze për teokracinë e saj, të goditura nga vite protestash mbarëkombëtare dhe një luftë 12-ditore në qershor të nisur nga Izraeli, e cila pa SHBA-në të bombardonte vendet e pasurimit bërthamor.
Ajo që nuk dihet është se sa mbështetje të vërtetë ka në atdheun e tij 65-vjeçari Pahlavi, i cili është në mërgim në SHBA. A duan protestuesit një kthim të Fronit të Pallua, siç njihej mbretërimi i babait të tij? Apo protestuesit thjesht kërkojnë diçka që nuk është teokracia shiite e Iranit?
Pahlavi bëri thirrje, të ritransmetuara nga kanalet satelitore të lajmeve në gjuhën perse dhe faqet e internetit jashtë vendit, që iranianët të ktheheshin në rrugë.
“Gjatë dekadës së fundit, lëvizja protestuese dhe komuniteti disident i Iranit ka qenë gjithnjë e më nacionaliste në ton dhe tenor”, tha Behnam Ben Taleblu, një ekspert i Iranit me Fondacionin për Mbrojtjen e Demokracive me seli në Uashington, i cili përballet me sanksione nga Teherani, shkruan A2 CNN.
“Bota sot mbështet revolucionin tuaj kombëtar dhe admiron guximin tuaj. Në veçanti, Presidenti Trump, si udhëheqës i botës së lirë, e ka vëzhguar nga afër trimërinë tuaj të papërshkrueshme dhe ka deklaruar se është gati t’ju ndihmojë. Mos i braktisni rrugët. Zemra ime është me ju. E di që së shpejti do të jem pranë jush. Më kanë mbërritur raporte të besueshme që tregojnë se Republika Islamike po përballet me një mungesë të madhe mercenarësh për t’u përballur me miliona njerëz në rrugë, dhe deri më tani shumë forca të armatosura dhe të sigurisë kanë lënë vendet e tyre të punës ose nuk kanë iu bindur urdhrave për të shtypur popullin.”
Reza Phalavi, Djali në ekzil i Shahut të Iranit
Profili i Pahlavi-t u rrit përsëri gjatë mandatit të parë të Presidentit Donald Trump. Megjithatë, Trump dhe udhëheqës të tjerë botërorë kanë hezituar ta pranojnë atë, duke pasur parasysh shumë histori paralajmëruese në Lindjen e Mesme dhe gjetkë se qeveritë perëndimore i kanë besuar të mërguarve që janë larguar prej kohësh nga atdheu i tyre. Media shtetërore iraniane, e cila për vite me radhë e tallte Pahlavi-n si të shkëputur nga realiteti dhe të korruptuar, fajësoi “elementët terroristë monarkistë” për demonstratat e së enjtes në mbrëmje, gjatë të cilave u dogjën automjete dhe u sulmuan kioskat e policies. I lindur më 31 tetor 1960, Pahlavi jetoi në një botë të artë luksi si princi i kurorës së Shah Mohammad Reza Pahlavi.
Mohammed Reza e kishte trashëguar fronin nga babai i tij, një oficer ushtrie që mori pushtetin me mbështetjen e britanikëve.
Sundimi i Mohammed Rezas u çimentua nga një grusht shteti i vitit 1953 i mbështetur nga CIA, dhe ai bashkëpunoi ngushtë me amerikanët, të cilët i shitën sundimtarit autokratik armë me vlerë miliarda dollarë dhe spiunuan Bashkimin Sovjetik nga Irani. I riu Pahlavi u shkollua në Shkollën me të njëjtin emër Reza Pahlavi, e ngritur brenda mureve të Pallatit Niavaran në Teheranin verior. Një biograf i babait të tij vuri në dukje se princi i kurorës dikur luajti muzikë rock në pallat gjatë një vizite në Teheran të Presidentit të atëhershëm të SHBA-së, Jimmy Carter.
Pahlavi u përpoq të fitonte ndikim jashtë vendit. Në vitin 1986, gazeta The Ëashington Post raportoi se CIA u furnizoi aleatëve të princit “një transmetues televiziv në miniaturë për një transmetim klandestin 11-minutësh” në Iran nga Pahlavi, i cili piratoi sinjalin e dy stacioneve në Republikën Islamike. “Do të kthehem dhe së bashku do të hapim rrugën për lumturinë dhe prosperitetin e kombit përmes lirisë”, thuhet se tha Pahlavi në transmetim.
Kjo nuk ndodhi. Pahlavi jetoi kryesisht jashtë vendit në Shtetet e Bashkuara në Los Angeles dhe Ëashington, D.C., ndërsa nëna e tij, Shahbanu Farah Pahlavi, jetonte në Paris. Qarqet e monarkistëve iranianë të flaktë në mërgim kanë reklamuar prej kohësh ëndrrat e dinastisë Pahlavi që të kthehet në pushtet. Por Pahlavi është penguar në fitimin e një mbështetjeje më të gjerë nga një numër faktorësh: kujtimet e hidhura të sundimit të babait të tij; perceptimi se ai dhe familja e tij janë të shkëputur nga atdheu i tyre; dhe represioni brenda Iranit që synon të heshtë çdo ndjenjë opozitare. Në të njëjtën kohë, brezat e rinj në Iran të lindur dekada pas përfundimit të sundimit të shahut janë rritur nën një përvojë të ndryshme; kufizime sociale dhe shtypje brutale nga Republika Islamike dhe trazira ekonomike nën sanksionet ndërkombëtare, korrupsionin dhe keqmenaxhimin.
