Përgatiti JavaNews.al
Në krye të udhëhehqjes së Kinës është një personazh i mrekullueshëm. Kështu shkruan prestigjiozja “The Economist” teksa i ka bërë një profil 62-vjeçari Uang Huning, i cili pak kohë më parë u emëruar si një nga figurat kyçe të Partisë Komuniste kineze.
“Ka mundësi që Z. Uang do të vihet në krye të ideologjisë dhe propagandës së partisë. Ai së bashku me Huang Kunming, kreu i Departamentit të Propagandës, të cilin zoti Uang do të mbikëqyrë, janë mbështetës besnikë të udhëheqësit suprem të Kinës, Xi Jinping. Ndoshta kjo nuk është një surprizë, por vlen të thuhet, sepse përmes z. Uang, zoti Xi tani ka kontroll edhe më të madh të një pjese thelbësore të aparatit të Partisë Komuniste” – shkruan revista.
Pjesa interesante është se vetë Z. Uang nuk është një krijim i sistemit të propagandës. Ai nuk është si paraardhësit e tij në detyrë. Ai ka një mendje të tijën. Dhe tashmë ka bërë shumë për të ndihmuar në reformimin e mendimit zyrtar, duke vendosur ideologjinë – të përcaktuar gjerësisht – në zemër të asaj që po përpiqet të bëjë partia.
Në vitet 1980 dhe në fillim të viteve 1990, si një profesor i Drejtësisë në Universitetin Fudan të Shangait, Uang u ndesh me pasojat politike të reformave liberalizuese të Deng Xiaoping. Ato kishin çuar në një rritje të shpejtë të standardeve të jetesës, kur fshatarët lanë bashkimin kolektiv dhe në mënyrë të suksesshme prodhuan parcelat e tyre, u futën në treg ose u nisën për të punuar në qytete. Por kjo kontribuoi në “një zbrazje të kontrollit të Pekinit mbi territoret e saj të largëta”, siç shpjegon Jude Blanchette i Bordit të Konferencave, një organizatë kërkimore amerikane
“The Economist” shkruan se një aspekt i dukshëm i historisë intelektuale të zotit Uang është se, ndryshe nga ndonjë udhëheqës tjetër i lartë që prej Mao Ce Dunit, është afirmuar çuditërisht mirë, përmes shkrimeve të shumta – të paktën derisa ai u ‘rrëmbye’ nga Akademia në mesin e viteve 1990 për punë më të mëdha. Ai dikur e përshkroi revolucionin kulturor të Maos si “një katastrofë politike e pashembullt”. Deri në vitet 1980 edhe kinezët me një prirje relativisht liberale u tërhoqën nga nocioni se ndryshimi i thellë social dhe ekonomik kërkonte një autoritet qendror për ta mbikëqyrur atë.
Z. Uang siguroi justifikimin intelektual për “neo-autoritarizmin”, me liritë politike dhe demokracinë. Ky nocion fitoi përparësi pas kaosit të vitit 1989, viti i masakrës në sheshin Tiananmen. Mendimi i zotit Uang ndihmoi të bindë udhëheqësit se ata duhet të ri-centralizojnë pushtetin dhe ta ushtrojnë atë me forcë.
Në fillim të viteve 1990, zoti Uang u zhyt edhe më thellë në pasojat politike të korrupsionit. Rryshfeti në nivelet më të larta, shkroi ai, ishte shumë më gërryes sesa ai më i ulët, pasi minonte besimin në qeveri. Ai paralajmëroi se kjo mund ta çonte Kinën në të njëjtin fat si Bashkimi Sovjetik. Duke u përqendruar në këtë kanosje, ai prezantoi fenomenin e Xi Jinping, i cili ka luftuar kundër rryshfetit me zell të paparë.
Në fakt, Z. Uang ndihmoi të krijonte mendimin e Xi Jinping-së, si dhe, jashtëzakonisht, atë të dy paraardhësve, Hu Jintao dhe Jiang Zemin. Deri në vitin 1995 Z. Uang kishte ardhur në vëmendjen e z. Jiang, i cili e kishte deleguar atë në Zyrën Qendrore të Kërkimit të Politikave, institutit më të lartë të partisë, i cili deri më sot nuk ka asnjë faqe interneti ose numër telefoni.
Atje ai krijoi “Tre Përfaqësuesit” të Z. Jiang, i cili pranoi nevojën që partia të apelojë në më shumë kinezë, duke përfshirë edhe biznesmenët dhe menaxherët privatë. Z. Uang më vonë ofroi një shërbim të ngjashëm për Z. Hu me teorinë e tij të “Zhvillimit Shkencor”. Dhe prapa kësaj ishte truri i “Mendimit Xi Jinping”, i cili u mishërua në statutin e partisë në fund të muajit të kaluar. Qendra për Mendimin Xi është nocioni i një “ëndrre kineze” të “ringjalljes së madhe” të vendit.
Para ngritjes së tij në Komitetin e Përhershëm, Z. Uang rrallë mungonte nga pala e Xi-së në udhëtimet e tij jashtë vendit, një këshilltar i politikës së jashtme dhe bashkëpunëtor i jashtëm i Kinës. Haig Patapan dhe Yi Uang i Universitetit Griffith argumentojnë se vetëm gjatë periudhave të ndryshimit të ndryshimeve dhe tranzicionit, idemistët bëhen këshilltarë dhe këshilltarët vijnë për të ushtruar një autoritet të tillë.
Mund të duket inkurajuese që Z. Uang ka studiuar në Amerikë në fund të viteve 1980. Ai është kreu i parë i lartë që prej gjeneratës së Deng dhe Zhou Enlai që ka pasur qasje të tillë perëndimore. Por kjo përvojë nuk e frymëzoi atë plotësisht, shkruan “The Economist”. Siç ka treguar Niv Horesh nga Universiteti i Nottingham, libri i Z. Uang mbi qëndrimin e tij amerikan “America Against America”, botuar në vitin 1991, nuk ka cilësi reflektuese. “Ndërsa e përbuz individualizmin e Amerikës dhe interesin vetjak, Z. Uang nuk arrin të shohë shtrirjen e filantropisë dhe organizatave vullnetare. Dhe kur ai tregon mungesën e fuqisë politike të amerikanëve vendas, ai duket i verbër ndaj paralelizmit me tibetianët dhe ujgurët”.
Por, në mënyra që do të kuptoheshin nga një këshilltar tjetër që arriti majën e pushtetit, ish-strategu i Donald Trump, Stephen Bannon, Z. Uang sheh një botë të ndarë me vlera dhe kultura krejtësisht të ndryshme. Libri i Z. Uang përshkruan se, pas rritjes së Japonisë, gara të tjera do të sfidonin primatin amerikan dhe sistemi amerikan i bazuar në nocione “vetë-mposhtëse” siç do të ishte liria dhe demokracia. Z. Xi ende nuk e thotë këtë. Por ai ka filluar të pohojë se Kina duhet “të marrë rol qëndror në skenën botërore” dhe se modeli i saj i zhvillimit paraqet “një zgjedhje të re për vendet e tjera”. Dhe ky është mendimi i z. Uang. Nesë mos thoni se nuk ju paralajmëruam. /a.r
