Nga Ben Andoni
Ish-i-përndjekuri Daut Gumeni, një nga personalitetet që pritet të jetë në Autoritetin e Hapjes së Dosjeve ka një arsyetim tjetër për vonesën e hapjes së dosjeve të ish-bashkëpunëtorëve të Sigurimit. Deri më tani, ai i është përmbajtur shumë mungesës së vullnetit politik, por ndërkohë gjen dhe një arsyetim tjetër dhe këtë ai e lidh me Reformën në Drejtësi. “Zbatimi i ligjit për Hapjen e Dosjeve të Sigurimit të Shtetit nuk ka nisur ende edhe për ngarkesën e madhe të Kuvendi me ndryshimet kushtetuese dhe ligjet përkatëse mbi Reformën në Drejtësi. Kjo ndoshta do të thuhej duke menduar me të paktën. Por nuk mund të lihet pa thënë që zbatimi i atij ligji të miratuar në Kuvend thuajse dy vjet më parë, ka pasur njëmijë arsye si ato të qytezës polake të pushtuar dikur nga Napoleoni, që nuk u ranë dot kambanave se nuk kishin kambanë… Kjo, e jona, duket një Kambanë që mungon në rastin e moszbatimit në kohën e duhur të ligjit mbi Hapjen e Dosjeve të Sigurimit, që duket se ka të bëjë me vullnetin politik të munguar”, shprehet ai për JAVAnews.
Por politika mbetet fajtore
Në fakt është politika që e ka shtyrë pafund të gjithë procesin. Për këtë Daut Gumeni, ashtu si edhe shumë të përndjekur të tjerë është krejt i bindur. Pas miratimit të Autoritetit, duhej koha e nevojshme edhe për ngritjen e Sekretariatit për zbatimin e duhur të Ligjit mbi Hapjen e Dosjeve. Fakti që nuk është ngritur ende sot e kësaj dite të Autoritetit, parashikuar në ligjin e miratuar prej më shumë se një viti, “dëshmon se një gjë e tillë nuk ka marrë dot vëmendjen e nevojshme nga instancat e ngarkuara me ligj për të vendosur hyrjen në fuqi të ligjit përkatës”, shton ai. Por përtej kësaj, duket që mungon një vullnet i përbashkët politik për t’i shkuar procesit deri në fund.
“Dhe është pikërisht mungesa e vullnetit politik që ka përjashtuar vlerësimin si hap të parë të Reformës në Drejtësi hapjen e dosjeve sipas ligjit të miratuar nga Kuvendi e të harruar për t’u zbatuar po nga i njëjti Kuvend”, thotë ai.
Mjafton të shihet se si dështoi, apo si u stis për të dështuar edhe i famshmi ligj mbi “dekriminalizimin e politikës“, shton ish-i-përndjekuri. “Një dështim mbase i planifikuar nga vetë nismëtarët, të cilëve u duhej edhe pak më tepër për t’u kapur pas fijes së kashtës kur po i merrte lumi i humbjeve të njëpasnjëshme. Se nuk mund të zbatohej një ligj mbi dekriminalizimin, kur vinte si nismë e ca të punësuarve në politikë nga diktatura dhe që kishin mbetur në pushtet duke shkërbyer diktaturën dhe inkriminimin që sjell me vete ajo lloj politike. Ndoshta jemi po në të njëjtën situatë edhe me miratimin e ligjit mbi hapjen e Dosjeve të Diktaturës. Se zbatimi i atij ligji nuk duhet parë si armë e fushatave elektorale të radhës, por si një mundësi për të nisur fundin e tranzicionit tonë të shpifur e të zgjatur për të zgjatur kohën në pushtet të trashëgimtarëve të diktaturës. Zbatimi i atij ligji të miratuar nga Kuvendi i Shqipërisë e të harruar aq gjatë nga i njëjti Kuvend, duhej parë si hapi i parë konkret për nisjen e realizimit të Reformës në Drejtësi dhe jo si kërcënim i palëve politike për njëra-tjetrën”, shprehet ai për Javanews.
Në fakt, Ligji për Hapjen e Dosjeve është shkelur sistematikisht nga dy partitë kryesore. Në fillim të mandatit të tij, qeveria Rama u investua bashkë me vetë kryeministrin, por për hir të së vërtetës, e gjitha ka dalë një mision i pamundur dhe gjithashtu është vërejtur dhe një mungesë serioze e interesit për të.
Konform ligjit, Kuvendi duhej të zgjidhte me kohë anëtarët e Autoritetit, kurse Këshilli i Ministrave duhej t’i përgjigjej me përgatitjen e akteve nënligjore për procedurën e kalimit në administrim të Autoritetit të materialeve arkivore, parashikuar nga nenet 14 dhe 15, por edhe modalitetet e ruajtjes së tyre. Me radhë duhej të vihej në punë rregullorja e organizimit dhe funksionimit dhe kështu në vijim. Pak individë janë investuar realisht veç Gumenit, kurse një punë të mundimshme duke investuar të gjithë staturën e vet e bëri dhe ish-zv/ministria Gentiana Sula, madje specifikisht për kërkimin e të zhdukurve, një proces, që megjithë sinjalet pozitive (është gjetur një grant), duket se ka mbetur edhe ajo.
Por, tashmë përmbushja e Reformës në Drejtësi është motivi që duket se i fashit të gjitha dhe një justifikim bash i mirë i zyrtarëve për ta shtyrë në kalenda këtë ligj kaq domethënës përt të ardhmen e Shqipërisë dhe ndarjen me të shkuarën.
