Çmimi Nobel për Paqen i jepet çdo vit një personi apo një grupimi që “ka punuar më shumë dhe më mirë për vëllazërinë mes kombeve”. Që kur u dha për herë të parë në vitin 1901, ky çmim i është dhënë aktivistëve socialë si Martin Luther King Jr., Nelson Mandela, Muhammad Yunus, organizatës së Kryqit të Kuq Ndërkombëtar, dhe vetëm një vit më parë iu dha Fushatës Ndërkombëtare për Eliminimin e Armëve Bërthamore. Tani, një grup ligjvënësish republikanë kanë propozuar Presidentin Donald Trump për marrjen e këtij çmimi.
Disa ligjvënës republikanë propozojnë Presidentin Trump si kandidat për Çmimin Nobel për Paqen të vitit 2019, për përpjekjet për të vendosur paqen në gadishullin korean. Presidenti i Koresë së Jugut, Moon Jae-in, e mbështeti idenë.
“Mendoj se Presidenti Moon u tregua shumë i mirësjellë kur e sugjeroi. Unë dëshiroj të arrijmë paqen. Kjo është kryesorja”, deklaroi Presidenti Trump.
Kritikët ngrenë pikëpyetje rreth dëshirës së tij për paqe, duke sjellë në vëmendje se Presidenti Trump ka bërë thirrje për rritje të shpenzimeve ushtarake dhe të arsenalit bërthamor të Amerikës dhe se nuk e përjashton mundësinë e ushtrimit të forcës ndaj Koresë së Veriut.
Por, mbështetësit, si senatori republikan Lindsey Graham, thonë se çmimi do të vlerësonte potencialin e ri për paqe që ai ka krijuar. Ai shkruante në Twitter se: “Nëse Presidenti Trump na udhëheq drejt dhënies fund të Luftës Koreane pas gati 70 vjetësh, apo nëse Koreja e Veriut braktis vërtet programin e saj bërthamor, atëherë ai meriton Çmimin Nobel për Paqen dhe madje edhe më shumë”.
Për shumë njerëz, fjala “nëse” është kyçe. Një marrëveshje e përhershme paqeje në Gadishullin Korean është e pasigurtë dhe megjithëse palët kanë rënë dakort për takime, asgjë nuk është e sigurtë. Vetë Presidenti Trump ka thënë në mënyrë të përsëritur se nëse bisedimet nuk janë të frytshme, ai “do të largohet nga takimi”.
Por, mungesa e një marrëveshjeje për paqe nuk e ka penguar komitetin e Nobelit në të kaluarën. Lufta e Vietnamit nuk kishte mbaruar, kur Lee Duc Tho dhe Henry Kissinger morën çmimin. Yasser Arafat, i cili e mori çmimin së bashku me udhëheqësit izraelitë Yitzhak Rabin dhe Shimon Peres për përpjekjet për një proces paqeje në Lindjen e Mesme, u shpreh në atë kohë se “nuk do të ndalemi derisa të kthehemi në shtëpitë tona dhe Izraeli të jetë shkatërruar”.
Po kështu, nuk është e nevojshme të sjellësh paqe për t’u propozuar për Çmimin Nobel për Paqen. Në listë figurojnë emrat e Juan Peron, tre herë president i Argjentinës që kufizoi liritë civile; udhëheqësi fashist italian Benito Mussolini dhe madje edhe diktatori sovjetik Joseph Stalin që ekzekutoi qindra mijëra njerëz nga popullsia e tij. Fituesi i Çmimit Nobel për Paqen të vitit 2018 do të shpallet në muajin tetor. /VOA/ma.me
