Sipas marrëveshjeve të Minskut rajonet separatiste duhet t’i mbeten Ukrainës. Por në realitet po ndodh e kundërta: Më pak Ukrainë, më shumë Rusi, ashtu si duan separatistët, transmeton DË. Shpesh është vetëm një shkronjë. Në ndonjë tabelë rrugore në rrugët e Donetskut separatistët prorusë kanë hequr “shenjën zbutëse” nga emri i qytetit. Nga një fjalë ukrainase është bërë në këtë mënyrë një fjalë ruse. Separatistët bëjnë të gëzuar fotografi në këtë vend. Prej disa muajsh tabelat e rrugëve në lindje të Ukrainës që janë nën kontrollin e tyre janë zëvendësuar me tabela ruse.
“Ky është tani një vend tjetër”, tha në një intervistë Igor Martynov, i cili u emërua nga separatistët kryetar bashkie i Donetskut. Edhe flamujt apo stemat shtetërore të Ukrainës do të hiqen nga jeta publike.
Më pak Ukrainë, më shumë Rusi
Gjatë negociatave në Minsk në muajin shkurt u ra dakord që rajonet lindore të Ukrainës Donetsk dhe Luhansk me dy deri në tre milionë banorët e tyre të marrin më shumë të drejta dhe të mbeten pjesë të Ukrainës. Kancelarja gjermane Angela Merkel dhe presidenti francez Francois Hollande e mbështetën këtë në fillim të tetorit në Paris në takimin e tyre me presidentët e Rusisë dhe Ukrainës, Vladimir Putin dhe Petro Poroshenko.
Por po ndodh e kundërta. Ndërsa armët që nga fillimi i shtatorit po heshtin, ndarja që filloi në pranverën e vitit 2014 në fushën qymyrgurore Donbas të Ukrainës po vazhdon në heshtje. Pa u vënë re nga opionioni ndërkombëtar po krijohen fakte. Kjo po ndodh edhe pa e marrë Moska zyrtarisht kontrollin apo pa e anektuar Ukrainën lindore si Krimenë.
Rubla si monedhë kryesore
Prej disa muajsh separatistët kanë hedhur në qarkullim paralelisht me krivnan ukrainase rublën ruse. Më 1 shtator, rubla u bë monedha kryesore në Luhansk. Edhe në Donetsk rubla po e zëvendëson gjithnjë e më shumë krivnan. Separatistët e justifikojnë këtë duke thënë se Ukraina nuk dërgon më para. Vërtet që Ukraina ra dakord në Minsk për rifillimin e pagesave të pensioneve dhe të rrogave, por realizimi i kësaj nuk po duket në horizont.
Ndryshimet ka edhe në fushën e arsimit. Sipas mediave në fund të gushtit “autokolona humanitare”, siç quhen ato nga Moska, sollën më shumë se 500 ton tekste shkollore në rajonet separatiste. Nxënësit në Donetsk dhe Luhansk mësojnë tani me libra rusë, që ndryshojnë nga ato të Ukrainës, veçanërisht në histori. Po ashtu gradualisht po futen në përdorim edhe kurrikulat ruse.
