Komisioni i Venecias ka rrëzuar ligjin anti- shpifje të propozuar nga mazhoranca. Sipas drajt- opinionit, draft- amendamentet e ligjit nuk janë gati për zbatim dhe kjo paketë duhet rishikuar pasi nuk mund të implementohet në variantin aktual
Komisioni thotë se kjo paketë, sipas vërejtjeve të konstatuara dhe nga autoritetet mund të sjellin më shumë dëme se sa të mira. Më tej ajo inkurajon që të ngrihet një organ vetrregullues.
”IV. Përfundime
67. Si në shumë vende të tjera, media online është një sektor që rritet me shpejtësi në tregun e mediave në
Albania. Deri vonë, ajo rregullohej vetëm me dispozitat e përgjithshme të ligjit civil dhe penal
ligji për shpifje, gjuhë urrejtje etj. Sipas mendimit të përkrahësve të reformës, këto mjete ligjore
ishin joefektive, në kontekstin shqiptar. Kjo çoi në këndvështrimin e tyre drejt sjelljes së papërgjegjshme të mediave:
përhapja e thashethemeve lënduese, sulme shpifëse ndaj personave publik, etj. për t’iu kundërvënë asaj
Qeveria prezantoi atë që u quajt një “paketë anti-shpifje”, e cila do të zgjasë
kompetencën e Autoritetit të Mediave Shqiptare (AMA) dhe të Komitetit të Ankesave (
CC) në sektorin e mediave në internet dhe i japin këtij autoriteti kompetenca të reja administrative në këtë fushë.
68. Draft-ndryshimet ishin subjekt i konsultimeve publike dhe u nënshtruan të ndryshme
ndryshime, në përgjigje të kritikës së shprehur brenda dhe partnerëve ndërkombëtarë të
Shqipëria (në veçanti Këshilli i Evropës dhe OSBE). Edhe pse ato konsultime ishin
jo gjithnjë i strukturuar mirë, Komisioni i Venecias pranon përpjekjet e autoriteteve shqiptare që të jenë transparente, t’i përgjigjen kritikave dhe të përmirësojnë tekstin e draftit me
amendamente. Për shembull, është pozitive që ligji shprehimisht duhet të interpretohet
në dritën e praktikës gjyqësore të Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut. Për më tepër, problemet
e identifikuar nga autoritetet shqiptare janë reale dhe duhet të adresohen.
69. Kjo që thuhet, në interes të lirisë së shprehjes së mediave dhe pluralizmit në
Shqipëria, Komisioni i Venecias konsideron se projekt-ndryshimet nuk janë gati për miratim
në formën e tyre aktuale. Ligji vuan nga paqartësia dhe ka të ngjarë të ketë një “efekt të ftohtë”
duke shtypur diskutimin e lirë dhe fjalimin politik në sektorin shqiptar të Internetit. Kryesor
Të metat e ndryshimeve të propozuara janë këto:
• Synimi i hartuesve është të zgjerojë kompetencat e CC / AMA në profesionistë në internet
media – ato që ushtrojnë kontroll editorial mbi botimet e tyre. Megjithatë,
kjo nuk është përcaktuar qartë në ligj dhe ekziston rreziku që blogerët individualë, përdoruesit e tyre
platformat sociale, etj. do të synohen gjithashtu nga ky ligj; është thelbësore që projektligji
përjashton nga zbatimi i ligjit çdo dalje mediatike jo-profesionale në internet;
• Ligji kërkon de-anonimizimin e të gjitha burimeve shqiptare të mediave online. Kjo mund të funksionojë
në kundërshtim me standardin ndërkombëtar që vullneti i përdoruesve të Internetit të mos i zbulojnë ato
normalisht duhet të respektohet identiteti. Për më tepër, është në dyshim nëse kjo masë
do të jetë efikas;
• KK / AMA u jepen fuqi të mëdha administrative në lidhje me median në internet. kjo
është problematik në lidhje me lirinë e shprehjes së mediave në internet që nga më parë
kufizime dhe duke pasur parasysh se ekzistojnë dyshime për pavarësinë e atyre organeve; këto
fuqitë e reja nuk duhet t’u besohen atyre organeve pa siguruar më parë se ato janë
mjaftueshëm i pavarur nga partitë politike, bizneset e mëdha të mediave ose korporatat e tjera
interesat e lidhura me politikën;
• Duke marrë parasysh që CC / AMA mund të ndërhyjë vetvetiu në ushtrimin e lirisë së
shprehja dhe se pavarësia e tyre është e diskutueshme, procedura e ankesave bën
mos ofroni masa të mjaftueshme mbrojtëse procedurale: CC / AMA mund të vendosë, në një mënyrë shumë të shpejtë
Procedura administrative, gjobat e rënda, të cilat janë menjëherë të zbatueshme, dhe të rendit
duke zbritur përmbajtjen e Internetit, gjithashtu me një efekt të menjëhershëm. “Kapaciteti ekonomik” i
42 CDL-AD (2015) 015 cituar më lart, 44 §
CDL (2020) 003 – 18 –
dalja në media nuk është një faktor që përcakton shumën e një gjobë, e cila mund të rezultojë në një situatë
ku aktivitetet e mediave më të vogla (apo edhe blogerëve individualë) janë paralizuar
me gjobitje jo proporcionale. Kjo do të zmadhojë efektin qetësues të atyre dispozitave dhe të çojë
të vetë-censurimi në dëm të debatit politik thelbësor për çdo demokraci.
70. Në dritën e mësipërme, Komisioni i Venecias rekomandon të rishqyrtojë miratimin e
projekt-ndryshimet në ligjin nr. 97/2013 (dhe draft-ndryshimet në lidhje me Ligjin nr. 9918/2008),
siç u votua nga Parlamenti në Dhjetor 2019. Problemet e identifikuara nga autoritetet mund të jenë
serioze, por mjetet ligjore të futura në projekt-ndryshimet mund të bëjnë më shumë dëm sesa mirë
liria e shprehjes në Shqipëri, për sa i përket mediave në internet.
71. Ndërkohë, Komisioni i Venecias inkurajon autoritetet shqiptare të mbështesin
ngritja e një organi vetë-rregullues që funksionon në mënyrë efektive që përfshin të gjithë aktorët përkatës në fushën e mediave dhe të afta për të siguruar një sistem efektiv dhe të respektuar të mediave
përgjegjshmëria në fushën e mediave online. Do të jetë gjithashtu e dobishme për të rishikuar metodën e zgjedhjes së AMA dhe anëtarët e KQ, për të siguruar që këto organe të kenë një pluralist
përbërje që përbëhen nga individë të kualifikuar”- shkruhet në draft- opinion.
/e.rr
