Fuqia e goditjes por edhe ndërtimet jokualitative janë dy shkaqet që tërmeti i 26 Nëntorit shkaktoi aq viktima dhe dëme materiale, thotë eksperti i Inxhinierisë së Tërmeteve nga Maqedonia e Veriut, Mihail Garevski, i cili këtyre ditëve kishte vizituar zonat e prekura nga tërmeti.
“Ndikim në shembjen e ndërtesave pati lëkundja e fortë, por në shumica e tyre për të mos thënë tek të gjitha, shkaku kryesor ishte gabimi në projektim. Konstatova shtylla të shkurtra, armaturë të pamjaftueshme, beton jocilësor dhe sidomos kate të para të dobëta”.
Sipas Garevskit, situatën që e ka gjetur në Durrës, e veçanërisht në Tiranë nuk ka qenë aq e vështirë, për shkak se sipas tij, ndërtesat e rrënuara apo të dëmtuara që duhet të skanohen përbëjnë rreth 1 deri 2% të numrit të përgjithshëm të ndërtimeve. Por ajo që ka rrezikuar ndërtesat kanë qenë materialet jo përkatëse dhe shpeshherë edhe ndryshimet në brendësi të ndërtimeve.
“Janë shembur kryesisht ndërtesa të reja, me kolona të holla, kate të para të lartë mbi 4 metra të ndërtuara për të fituar hapësira për restorante. Ky është gabimi karakteristik. Kur projektohet, duhen bërë kolona cilësore dhe trarë të hollë që nëse ka tërmete, të dëmtohet trau, prishja e të cilit nuk e dëmton ndërtesën. Një tjetër problem janë ndërhyrjet në ndërtesa, si heqja e kolonave, mureve, për të fituar hapësirë. Prandaj duhen bërë kontrolle të vazhdueshme nëpër ndërtesa, për të parë këto ndryshime”.
Në Maqedoninë e Veriut, sipas Garevskit, respektohen rregullat për ndërtim asizmik, të vendosura pas tërmetit në Shkup në vitin 1963, kurse rregulla të njëjta ka edhe në Shqipëri. Për momentin autoritetet shqiptare, me ndihmë nga jashtë, bëjnë vlerësimin e ndërtesave të dëmtuara, që sipas Garevskit po zhvillohet në mënyrë shumë të efektshme.
