Intervistë e shkurtër e #Balkans me Përfaqësuesin Special të BE-së për dialogun Beograd-Prishtinë, Miroslav Lajçak, me Ilva Tare, nga Këshilli Atlantik në Uashington, DC.
ITare; Cili është qëndrimi juaj nga takimi i 27 shkurtit në Bruksel mes presidentit Vuçiq dhe kryeministrit të Kosovës Kurti?
MLajcak; në fakt ishte një takim i mirë. Diskutimi mes dy liderëve ishte shumë i hapur, i sinqertë. Ndonjëherë emocional, por shumë i respektueshëm. Dhe ishte një diskutim mes dy shtetarëve. Ata nuk pajtohen për shumë gjëra, por siç thashë, diskutimi i diskutimit ishte shumë i mirë.
Rezultati më i rëndësishëm i takimit është se ishte marrëveshja se nuk nevojiten diskutime të mëtejshme për tekstin e propozimit të Bashkimit Evropian në mënyrë që teksti të mbyllet zyrtarisht. Dhe ne filluam diskutimin tonë për aneksin e zbatimit, i cili është një dokument më vete, por është pjesë e pandashme e marrëveshjes.
Dhe kjo është ajo që do ta bëjë marrëveshjen të zbatueshme. Uh, diskutimi nuk ishte i lehtë dhe mbetet shumë punë për të bërë. Pra, do të thosha se milja e fundit është gjithmonë më e rëndësishmja dhe më e ndjeshme. Dhe kjo është ajo që na pret.
ITare: A duhej të bëhej një ceremoni nënshkrimi dhe njëra nga palët nuk ishte dakord?
MLajcak; Është e vërtetë që kryeministri Kurti propozoi që edhe një marrëveshje për dokumentin të zyrtarizohet me nënshkrimin e reagimit tonë. Reagimi i Bashkimit Evropian ishte se do të ishte i parakohshëm sepse fakti është se kjo marrëveshje, e cila nuk është gjë e vogël, por pa marrëveshjen për zbatimin, është akoma më shumë një deklaratë politike sesa një marrëveshje e detyrueshme ligjore.
Prandaj, thamë, të presim nënshkrimin derisa të kemi një mirëkuptim të plotë dhe marrëveshje të plotë se si do ta zbatojmë.
MLajcak; I kërkuam të dy liderëve që të jenë të përmbajtur dhe të matur në komunikimin e tyre publik sepse ky është një moment shumë i ndjeshëm dhe sigurisht që duam të sigurohemi që atmosfera për takimin e radhës të nivelit të lartë të 18 marsit të jetë konstruktive dhe ndihmuese.
Mund të them se kjo nuk është ngritur në mbledhjen e minierës të së hënës. Dhe sigurisht që nuk dua të komentoj çfarë kanë thënë liderët pas takimit, sepse kjo nuk është ime, puna ime, përgjegjësia ime. Por, përgjegjësia ime është të përgatitem për takimin e radhës në datën 18.
ITare; Çfarë pritshmërish keni për takimin e 18 marsit?
MLajcak; Ambicia jonë është të biem dakord për udhërrëfyesin e zbatimit dhe duke pasur parasysh këtë, kërkojmë nga të dyja palët që të përgatisin propozimet e tyre, do të thoja realiste dhe konstruktive.
Propozime të bazuara në tekstin tonë, të cilin e ndava me të dy udhëheqësit në dhjetor. Dhe pikërisht këtë pres që të diskutoj edhe me kryeministrin Kurti edhe me presidentin Vuçiq kur të jem në Prishtinë dhe Beograd. Pra, është me të vërtetë e rëndësishme që para takimit, ose deri në kohën e takimit të datës 18, të dimë se cilat janë pritshmëritë e palëve kur bëhet fjalë për zbatimin.
Dhe mbi këtë bazë, ne mund të biem dakord për një dokument dokument që do të pasqyrojë qëndrimet e tyre. Nuk do të zbuloj asnjë sekret dhe do të them se sigurisht niveli i besimit është mjaft i ulët dhe prandaj liderët duan të kenë garanci për këtë. Kur ata dorëzojnë atë që u kërkohet të japin, ata gjithashtu do të marrin atë që u është premtuar të marrin.
ITare; Është normalizimi i marrëdhënieve mes dy vendeve, apo njohja e ndërsjellë është qëllimi i kësaj marrëveshjeje?
MLajcak; Epo, teksti i marrëveshjes u bë publik, në mënyrë që kushdo të mund ta lexojë atë dhe të shohë se çfarë është saktësisht në të. Dhe nëse miratohej dhe binte dakord për zbatimin, do të sillte patjetër një normalizim, jo vetëm në marrëdhëniet mes bregdetit dhe Serbisë, por edhe për rajonin më të gjerë.
ITare; Çfarë strukture do të ketë Asociacioni i Komunave Serbe, a do të jetë OJQ apo çfarë kompetencash do të ketë?
MLajcak; Konkretisht se themelimi i Asociacionit apo Bashkësisë së komunave me shumicë serbe është pjesë e marrëveshjes së Brukselit që është arritur dhe nënshkruar nga Kosova dhe Serbia në vitin 2013. Dhe është ratifikuar edhe nga Kuvendi i Kosovës. Pra kjo do të thotë se është obligim juridik ndërkombëtar për Kosovën.
Dhe ne gjithashtu përsërisim në çdo dokument dhe çdo deklaratë se të gjitha marrëveshjet e kaluara duhet të zbatohen nga të dyja palët. Ky është bërë, ose ka marrë shumë rëndësi dhe po diskutohet shumë në publik. Do të dëshiroja të shihja më pak diskutim publik dhe më shumë diskutim në kuadër të dialogut sepse këtu duhet të përcaktohen parametrat e shoqatës. Dëgjoj shumë deklarata se çfarë duhet të jetë, çfarë nuk duhet të jetë.
Përgjigja ime për këtë është se Kosova dhe Serbia do të bien dakord se çfarë do të jetë, çfarë do të jetë, çfarë nuk do të jetë. Ne nuk duhet të kemi frikë nga diçka që nuk është vënë ende në axhendë, në procesin e dialogut. Kosova dhe Serbia janë palë të barabarta. Pra, asnjëra palë nuk mund të imponojë vullnetin e saj ndaj palës tjetër kundër vullnetit të asaj pale.
Dhe ne e shohim rolin tonë si Evropë.
/e.d
