Një sondazh i fundit i Vciom, u ka bërë rusëve këtë pyetje: “A jeni dakord me pohimin: Ndjej përgjegjësi për vendin tim dhe jam gati të kursej e të kufizoj nevojat e mia për kauzën e mbrojtjes së tij?” 69% e të anketuarve kanë thënë po. Edhe pse pjesërisht i manipuluar, ky është mesazhi që Vladimir Putin dëshiron të dëgjojë, në përvjetorin e katërt të asaj që ai e quan Operacioni Special, lufta kundër Ukrainës, e cila tashmë ka kaluar me 43 ditë Luftën e Madhe Patriotike, pra Luftën e Dytë Botërore.
Që prej vitit 2012, kreu i Kremlinit thotë se mundësia e një kombi për të kryesuar dhe mbetur i pavarur nuk matet nga potenciali ekonomik, por nga Passionarnost, aftësia e një populli për të duruar vuajtje, e teorisë së filozofit Lev Gumiliev, biri i Anna Akhmatovës, i persekutuar nga Stalini dhe i mbajtur 14 vjet në gulag (kamp) siberian. 1460 ditë pas nisjes së pushtimit, Putini ende nuk ka arritur fitoren që kërkonte, ku shkrinte shumë gjëra: tokën e russkij mir, botën ruse që relativizon kufijtë; “denazifikimin” dhe “demilitarizimin” e një vendi të cilit i mohon të drejtën e ekzistencës; por mbi të gjitha respektin, demonstrimin e madhështisë së rikthyer imperiale të “Rusisë së përjetshme” përballë një Perëndimi agresiv e dekadent.
Tapeti i kuq
Kryqëzata nuk shkoi siç ishte parashikuar. Kishin gabuar gjithçka, njerëzit e FSB-së, trashëgimtarët e KGB-së, që i kishin premtuar një fitore të lehtë, të shpejtë e të lavdishme. Rezistenca e fortë e ukrainasve, e mbështetur nga mobilizimi perëndimor, i detyroi ushtritë putiniane në një luftë konsumimi, duke i imponuar Kremlinit humbje të mëdha njerëzore dhe duke i dhënë vetëm avantazhe të kufizuara territoriale, me koston e një shkatërrimi pa fund. Armiku, pranon edhe portali rus Rassegna ushtarake, ende nuk është përballur qartë me zgjedhjen: të kapitullonte tani ose të pësonte një disfatë ushtarake nesër. Dhe nëse kjo zgjedhje nuk ekziston, atëherë ka një probabilitet në rritje që edhe katër vjet të mos jenë kufi për Operacionin special.
Megjithatë, një vit më parë, Putini kishte iluzione se mund të fitonte bastin. Mbërritja e Donald Trump në Shtëpinë e Bardhë i kishte dhënë shpresë për një kapitullim të Ukrainës të maskuar si marrëveshje paqeje, që do të zgjidhte ato që ai i quan “shkaqet e thella të konfliktit”, pra heqjen dorë të Kievit nga çdo sovranitet dhe nënshtrimin ndaj Rusisë.
I injoruar nga Trump
I nxitur nga përçmimi i hapur i Trump ndaj Zelenskyt, i bindur se kishte një “aleat” në Shtëpinë e Bardhë, Putini bëri sikur merrte pjesë në teatrin e negociatave, pa lëshuar kurrë mbi kërkesat e tij maksimaliste: dorëzimin e territoreve që nuk i kontrollon, jo-anëtarësimin në NATO, refuzimin e çdo force paqeruajtëse si garanci e një marrëveshjeje të mundshme. Ndërkohë vazhdonte bombardimet mbi Ukrainën dhe infrastrukturat civile, duke shpresuar të shkatërronte moralin e popullsisë, me avancime që maten në pak kilometra.
Por në 12 muaj, pas euforisë së tapetit të kuq në samitin e Anchorage, Putini mbeti me duar bosh. Asnjë normalizim i marrëdhënieve bilaterale me Uashingtonin; një sërë poshtërimesh gjeopolitike nga Trump që bombardoi Iranin, kapi Maduron në Venezuelë, rriti presionin mbi Kubën, aleatë që Putini nuk mund t’i mbështesë më. Dhe fundi i traktatit New Start për kufizimin e armëve strategjike, i skaduar në fillim të muajit, ku Trump thjesht injoroi propozimin e Putinit për ta respektuar, duke thënë se pa Kinën asnjë negociatë nuk ka kuptim.
As në Ukrainë, Carit nuk iu realizua ajo që donte nga Trump, i cili u detyrua të merrte parasysh jo-të Zelenskyt dhe presionet e europianëve, që fillimisht imponuan ndryshime në versionin origjinal të planit të paqes (të diktuar nga Moska) dhe më pas lëshuan një hua prej 90 miliardësh për Kievin, për të zëvendësuar ndihmën amerikane dhe për t’i lejuar Ukrainës të vazhdojë luftën.
Ekonomia në vështirësi
Pyetja e sondazhit Vciom tradhton një tjetër shqetësim të Carit, që nis të bëjë llogaritë me koston ekonomike të konfliktit. Ai ka militarizuar aparatin prodhues dhe deri tani disi ka funksionuar. Por tashmë dalin në pah krisjet e para, ndërsa edhe falë sanksioneve, gazi dhe nafta nuk sigurojnë më të ardhura të mjaftueshme: rritje e TVSH-së në 22%, shkurtime të shpenzimeve sociale, inflacion 20% mbi çmimet e ushqimeve si buka, mishi, peshku i ngrirë. Sinjale alarmi që nuk mund të injorohen, ashtu si vështirësia për të mbajtur ritmin e tmerrshëm të 30-40 mijë rekrutëve të rinj në muaj për t’i dërguar në front. Është momenti i Passionarnost, perëndesha e fundit e universit putinian.
Kjo na tregon se Cari mbetet i burgosur në logjikën e tij të luftës, i përkushtuar në kërkimin ekzistencial të një fitoreje që e vetme mund të kënaqë ambiciet e tij imperiale. Ai nuk do dhe nuk mund të lejojë paqen, Vladimir Vladimiroviç. Dhe atëherë hedh flakë e bomba mbi fushën e kundërshtarit, ndërsa edhe e tij nis të digjet. Mbetet të kuptohet cili prej të dyve do të digjet më shpejt.
