Substancat vdekjeprurëse janë pjesë e luftës “të fshehtë”, në kohë paqeje dhe në luftë. Në pritje të konfirmimit për helmimin e mundshëm të Roman Abramoviçit dhe delegacionit ukrainas, mund të kujtojmë disa raste.
Së pari. Shumë shërbime sekrete kanë përdorur helm për të eliminuar kundërshtarët dhe rusët kanë një traditë të sulmeve të kryera me sisteme “jo-ortodokse”. Inteligjenca kishte krijuar “Dhomën”, një seksion i operacioneve speciale me detyrën për t’i rregulluar ato: një mision i vazhduar më pas nga KGB-ja.
Efektive, “e heshtur”, e manipulueshme. Historia vazhdoi për dekada. Kujtojmë vetëm disa histori: ish-agjenti Litvinenko i vrarë me polonium; politikani ukrainas Viktor Jushçenko i helmuar me dioksinë; sulmi për të vrarë Sergei Skripalin në Britaninë e Madhe; episodi i një trafikanti bullgar armësh (mbeti e pezulluar); pastaj rasti i kundërshtarit të Putinit, Aleksei Navalni.
Edhe më herët, në mes të Luftës së Ftohtë, është dhe prita e 007-ve bullgarë që likuiduan Georgi Markov me një top të vogël të nxjerrë nga një ombrellë e modifikuar në një rrugë të Londrës.
Së treti. Eksperti Andrei Soldatov shpjegoi pse rusët “e duan” këtë teknikë. Jo vetëm që shërben për të zhdukur objektivin, por agonia e tij ndodh nën sytë e anëtarëve të familjes: prandaj rrit ndikimin, vuajtjen, tmerrin.
Është një mesazh parandalimi, i drejtuar edhe ndaj kundërshtarëve të tjerë të mundshëm. Ndonjëherë, për të krijuar një perde tymi, ata pretendojnë se viktima nuk në të vërtetë nuk kontaminohet, por problemet e tij rrjedhin nga sëmundjet, ilaçet, drogat, ushqimi i prishur.
Në fakt shpesh flitet për “dyshim për helmim”. Është gjithashtu e mundur të mohohet dhe të zhvendoset përgjegjësia te fajtorët e ndryshëm. Rregulli vlen për të gjithë. Mund të bëhet edhe një instrument provokimi nga forcat e huaja apo armiqtë e brendshëm në një grindje të pushtetit politik, mes aparateve.
Së katërti. “Mossad”-i izraelit – sipas shkrimtarit Ronen Bergman – e përkufizon këtë mënyrë operimi, si “ilaçin e Zotit”, një zgjidhje e cila, në teori, nuk duhet të lërë asnjë gjurmë.
Kështu një drejtues i lartë i Hamasit, i angazhuar në prokurimin e armëve, u vra në vitin 2010 në Dubai. Në vitin 1997, ai u përpoq të helmonte Khaled Meshal, gjithashtu nga Hamasi, në Aman.
Operacioni dështoi, i cili u shndërrua në një flluskë të bujshme diplomatike: Jeruzalemi u detyrua të siguronte një antidot dhe të çlironte babanë historik të lëvizjes fondamentaliste, Sheik Jasin.
Po ashtu, regjimi i Koresë së Veriut organizoi kurthin me agjentin nervin kundër gjysmëvëllait të Kim Jong-un në aeroportin e Kuala Lumpurit, Malajzi. Krim i pandëshkuar, pra mision “favorizues” për diktatorin.
CIA – sipas shumë burimeve – kishte menduar të vriste Fidel Kastron duke përdorur një puro të helmuar me toksina botulinumi.
E pesta. Ka – si me armët e zakonshme – efekte anësore. Varet nga rrethanat dhe aftësitë e vrasësit: ekziston gjithmonë rreziku i kontaminimit të të pafajshmëve ose dëshmitarëve./si/m.j
