Aneksimi i Krimesë nga Rusia në vitin 2014 ishte tronditja e parë që nxiti disa qeveri evropiane të rimendonin detaje mbi shërbimin ushtarak të vendeve të tyre.
Ukraina riktheu rekrutimet në vitin 2014, gjë që e ka lejuar atë të krijojë një ushtri të madhe profesionistësh dhe rezervistësh në luftën e saj aktuale me Rusinë.
Në vitin 2015, Norvegjia u bë vendi i parë evropian që futi shërbimin e detyrueshëm ushtarak për gratë.
Ministria e Mbrojtjes e Lituanisë nisi një studim mbi rekrutim të plotë në janar të këtij viti, përpara pushtimit rus të Ukrainës.
Sulmi i Vladimir Putin në Ukrainë ka provokuar një rimendim tjetër.
Letonia ka qenë e para që ka vepruar. Në fillim të korrikut, ministria e saj e Mbrojtjes njoftoi se meshkujt e moshës 18-27 vjeç do të duhet të kryejnë njëmbëdhjetë muaj shërbim ushtarak. Projektligji, i cili duhet të kalojë në parlament, pritet të prezantohet vitin e ardhshëm.
Vende të tjera mund të pasojnë veprime të ngjashme.
Në prill, ministria holandeze e mbrojtjes thuhet se filloi një studim për futjen e rekrutimit të stilit skandinav për shqetësimet se një e katërta e pozicioneve ushtarake janë aktualisht të paplotësuara.
Polonia prezantoi një sistem të ri të “shërbimit të përgjithshëm vullnetar ushtarak me pagesë” në mars.
Në Rumani, e cila refuzoi rikthimin e rekrutimit disa vite më parë, Ministria e Mbrojtjes paraqiti një projektligj këtë muaj që do t’i detyronte shtetasit që jetojnë jashtë vendit të kthehen në shtëpi brenda 15 ditëve për t’u rekrutuar në rast të gjendjes së jashtëzakonshme ose lufte.
Jo të gjithë e kanë ndjekur shembullin e Rumanisë.
António Costa, kryeministri portugez, ka përjashtuar mundësinë e rikthimit të shërbimit të detyrueshëm ushtarak.
Nuk ka shumë debate as në Spanjë, Itali dhe Belgjikë.
Një sondazh i bërë këtë vit nga botimi belg La Dernière Heure zbuloi se 60% e të anketuarve nuk do të ishin të gatshëm të merrnin armët dhe të luftonin për vendin.
Në Gjermani, ku rekrutimi u pezullua në vitin 2011, politikanët nga i gjithë spektri kanë sugjeruar se ai duhet të kthehet.
Përveç patriotizmit, unitetit kombëtar dhe (në vende si Franca) gjetja e gjërave për të bërë për të rinjtë e papunë, shqetësimi është nëse evropianët janë të përgatitur të përballen me rreziqe të reja.
Midis 1999 dhe 2021, shpenzimet e kombinuara të BE-së për mbrojtjen u rritën vetëm me 20 për qind, sipas raporteve të Agjencisë Evropiane të Mbrojtjes. Kjo krahasohet me një rritje prej 66 për qind nga SHBA, dhe 292 për qind nga Rusia dhe 592 për qind nga Kina, gjatë së njëjtës periudhë.
Për vendet afër Rusisë, kërcënimi i paraqitur nga Moska është më i dukshëm.
Megjithatë, “ajo që është e ndryshme sot nga Lufta e Ftohtë është se vendet nuk kanë nevojë që të gjithë të shërbejnë; ata nuk kanë nevojë për ushtri masive këmbësorie. Problemi është se si t’i zgjidhni ato”, tha Elisabeth Braw, një studiuese e lartë në Institutin e Shërbimeve të Mbretërisë së Bashkuar.
Në Mbretërinë e Bashkuar ka pasur “shumë pak, për të mos thënë aspak, reflektim mbi ndikimin e luftës në Ukrainë për idetë e shërbimit kombëtar, megjithëse duhet të kishte nxitur një debat të tillë,” tha Sir Hew Strachan, një historian ushtarak dhe profesor i marrëdhëniet ndërkombëtare në Universitetin e St Andrews./ Euronews
/e.d
