Pavarësisht fushatës intensive ushtarake të Izraelit në Rripin e Gazës, e cila ka sjellë kontrollin e mbi 75% të territorit dhe ka shkaktuar më shumë se 60 mijë viktima, Hamasi nuk është asgjësuar.
Operacioni ushtarak e ka dobësuar ndjeshëm grupin islamik, por ai ende vazhdon rezistencën në terren dhe refuzon të lëshojë pe në negociata.
Raundi i fundit i bisedimeve në Doha për një armëpushim dështoi sërish, me SHBA-të që tërhoqën ekipin e tyre, duke akuzuar Hamasin për “mungesë vullneti”.
Jehad Harb, drejtor i Qendrës së Kërkimeve dhe Sondazheve “Thabat” në Ramallah, tha për libanezen L’Orient–Le Jour se Hamasi ka humbur pjesën më të madhe të arsenaleve të raketave dhe një pjesë të madhe të komandës ushtarake.
Struktura e grupit është goditur rëndë dhe luftëtarët janë tashmë të shpërndarë në qeliza të vogla, pa koordinim të centralizuar. Aftësitë e tyre për të ndërmarrë sulme të drejtpërdrejta janë të kufizuara dhe të rralla. Për më tepër, dobësimi i aleatëve rajonalë e ka lënë Hamasin më të izoluar se më parë.
Mbështetja për Hamasin ka rënë, veçanërisht në Gaza, ku popullsia po përjeton një tragjedi të përditshme. Megjithatë, grupi ende gëzon një nivel mbështetjeje më të madh se fraksionet e tjera palestineze.
Dhuna ekstreme izraelite ndaj civilëve, sipas Harb, po shtyn shumë të rinj drejt Hamasit si një mënyrë për t’u hakmarrë. Këta rekrutë të rinj nuk kanë përvojën apo aftësitë e brezit të mëparshëm të luftëtarëve, por janë të motivuar nga humbjet personale dhe zhgënjimi.
Kush vendos për armëpushimin?
Aktualisht, vendimet ushtarake dhe strategjike merren nga fraksionet e mbetura të Hamasit brenda Gazës.
Megjithatë, sipas Harb, ekzistojnë ndasi të brendshme për mënyrën se si duhet vepruar. Shtypja nga humbjet dhe vuajtjet e popullatës po e vendos në presion të madh drejtimin ushtarak të grupit.
Rivaliteti i brendshëm dhe sfida e forcave të armatosura lokale
Në fillim të korrikut, një gjykatë në Gaza urdhëroi dorëzimin e Yasser Abu Shabab, udhëheqës i një milicie lokale të mbështetur nga Izraeli.
Megjithatë, Harb vlerëson se këto grupe nuk përbëjnë një kërcënim serioz për Hamasin, pasi perceptohen si kolaboracionistë nga popullata dhe nuk kanë një qëllim politik të qartë për të ardhmen e Gazës.
Pse Hamasi kërkon një armëpushim të plotë?
Sipas Harb, Hamasi synon një marrëveshje të plotë që i jep fund përfundimtar luftës. Çdo marrëveshje e pjesshme shihet si e rrezikshme, pasi Izraeli do të përpiqet të marrë pengjet dhe më pas të rifillojë ofensivën.
Grupi ka frikë se do të margjinalizohet politikisht nëse humbet kontrollin mbi Gaza dhe kërkon të mbajë një formë të dominimit, qoftë përmes administrimit civil apo ndikimit të vazhdueshëm.
E ardhmja e Hamasit si forcë politike
Hamasi synon të paraqitet si fitues politik, sidomos nëse arrin të lirojë të burgosur të profilit të lartë si Ahmad Saadat apo Marëan Barghouti. Sipas Harb, grupi mund të kalojë nga një lëvizje ushtarake-politike në një parti politike, siç tentoi më herët në vitin 1995 me krijimin e “Partisë së Shpëtimit Islamik”. Mund të rikthehet në skenën politike palestineze, edhe pse me kapacitete më të kufizuara për të qeverisur.
Hamasi: Një ide që nuk mund të zhduket me armë
Sipas Harb, është e kotë të besohet se Hamasi do të zhduket nga Gaza. Përveçse një organizatë ushtarake, Hamasi është një ideologji politike që gëzon mbështetje të gjerë në shoqërinë palestineze.
Edhe nëse nuk do të mund të qeverisë si më parë, do të mbetet një aktor i rëndësishëm, që mund të përshtatet politikisht dhe ndoshta të integrohet në Organizatën për Çlirimin e Palestinës. Ideologjia e tij mund të evoluojë, por nuk do të zhduket.
